Mende erdia Quinoren marrazkiakaz batera

Bizkaie! 2004-08-27 00:00   txutxu-mutxuan
Erakusketeak, bada, filosofiarako jokerea daukan artista honen ibilbidea aztertzen dau eta, bitxikeria legez, 1954an “Esto es” aldizkarian argitaratu eutsiezan lehenengo binetak ikusi daitekez. Maitasuna, gerrea, zalpalkuntzea, paranoia, erlijinoa, psikoanalisia eta giza kontraesan asko be asko azaltzen dira ia munduko merkadu guztietan sartu ziran istorio txiker honeetan. Salbuespenetariko batzuk Estadu Batuak eta Erresuma Handia izan ziran. Herrialde horreetako orduko argitaratzaileek pentsau eben Mafalda “lar sofistikatua” zala. Gabriel García Márquez Nobel saridunak, ostera, kontrakoa uste dau: “Mafalda eta Quinoren dosi batzuk konponbide ...

Monsieur Ibrahim et les fleurs du Coran

Bizkaie! 2004-08-27 00:00   Zinemea
60ko hamarkadako hasikeran, Parisen, Mendebaldeko Europan legez, bizitasun ikaragarria egoan. Dan-dana aldatzen ebilen eta uria kultur eta gizarte aldaketak agintzen ebazan energiaz bete zan. Testuinguru honetan, behargin xumeen klaseko auzo baten, judu gazte batek, Momok (Pierre Boulanger), eta musulman zahar batek, Ibrahimek (Omar Sharif), ezagutuko dabe alkar. Momo umezurtzearen lagun bakarrak kaleko prostitutak dira, ondo be ondo esaten deutsienak eta “benetako maitasunagaz” tratetan dabenak. Momok jateko eta edatekoak erosten ditu Ibrahim jaun isil eta misteriotsuaren dendan; Ibrahimek gaztearen lagunik onena ...

“Sith-en errebantxea”, Izarretako gerrearen III. izenburua

Bizkaie! 2004-08-27 00:00   Zinemea
Hile honetan Starwars-en jarraitzaile amorratu eta sutsuek San Diegon egindako batzarrean, LucalFilms enpreseak pelikula honen izenburuaren publizidadea egiteko aprobetxau eban; jarraitzaileok harrera ezin hobea egin eutsien izenburuari, “jente guztiak dakian legez, onak, hau da, Jediak mapatik desagertu behar izango diralako III. ale honetan”. Pelikulearen izenburua aurkezteaz ganera, George Lucas-ek Ryan Church-en apaingarrien diseinu lanak be aurkeztu ebazan, Wookies bizi diran basoaren marrazkiak erakutsiz; era berean, Anakin-en eta Obi-Wan Kenobi-ren arteko burrukearen eszena batzuk be ikusi ahal izan ziran, baina efektu ...

Petrolioa: prezioaren igoereak gure boltsikoak erre egiten ditu

Bizkaie! 2004-08-27 00:00   eretxia
Ez dira horreek arazo bakarrak. Ekoizle alternatibo diran ganerako herrialdeetan be, Venezuela eta Errusian, arazo politiko eto ekonomikoek urduritasuna eragiten dabe merkaduetan. Eta guzti hau gitxi bada, Estadu Batuetan findegi batek sua hartu dau. Petrolioaren merkadua sensibilidade handikoa da, saldu eta erosten daben produktua estrategikoa dalako munduko ekonomiatan. Holan, zurrumurruek, aurreretxiek eta sensazinoek gora eta behera eragiten dabe prezioa. Ezelako jazoera berezirik barik petrolioaren prezioan aldaketak egoten badira, zeresanik ez horrenbeste barri txar pilatzen diranean. Pedro Solbesek, Estaduko Ekonomi ministroak ...

Arenalean BalendinEKIN

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Bertsolaritzea
Gu:- Hiru urte luzeak hiru urte labur egin zenigunetik betiko agur. Urretxindorren kume aritzaren ezkur Euskaldun abertzale zuzenaren ikur. Itxaso eta lur leize eta gailur beti herritik hur iraultzaile zihur zergatik ezin zara gugana bihur. Balendin:- Bere zeregina du bakoitzak munduan tokatzen den inguru eta orduan. Jokatu benetako gizon ereduan, damua alperrik da gero, beranduan. Guk egin genduan ahal gendun moduan heriotzak duan eraman ninduan baina espirituz naiz zure onduan. G:- KORRIKAn izan gara bi aldiz gerora ikusi nahi zindugun ...

Etenaldiak hartzidura alkoholikoan (II)

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Jan edanak
Etenaldi honeetan, urtenbide legez, muztioaren larregiko garbiketarik ez egiteko aholkua emoten da, edo bestela lohia gehitu, % 1 edo. Holan, koipe-azido insaturau kantidade bat gehitzen deutsagu legamiak hazten joateko, hartzidurarako behar dabena hain zuzen be. Honez gan, muztioa aireztatu egin behar da. Horretarako, tenperaturen kontrola derrigorrezkoa da hartzidura alkoholikoan. Amaitzeko, azido koipetsuak desagertarazo eta toxikotasuna kentzeko legamien azala erabili geinkela gogoratuko dogu. Imanol Sarasola, enologoa

Kuba (I)

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Bidaide
1.- Zer da Kubatik gehien gustetan jatzuna? Dudarik barik, bertako jentea. Paisajea be zoragarria da, eta, uriek eta herriek be enkantu berezia daukie. Baina Kubatik erakargarriena kubatarrak eurak dira. 2.- Askotan esaten da kubatarrak alperrak dirala, bizimodu trankilekoak. Zelakoa da Kubako jentea benetan? Egia esan, niri ez jataz orokortasunak gustetan. Kuban, leku danetan legez, danetarik dago. Bertako jentea alaia da, eskuzabala, imajinazino askokoa eta beti laguntzeko prest dagoana. Askotan alperrak dirala esaten da, bai, baina hori eurek denporea beste era ...

Txantajeak egiteko sasoi barriak teknologiari esker

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   sarean
Bigarren istoriotxoa antzerako zeozer da: Paris Hilton, Hilton hotelen jaubearen oinordekoa da neskeak 2001. urtean, sasoi hareetan bere nobioa zan Rick Salomonegaz izandako “maitasun topaketa” bat grabau eben (zelango gauzak egiten diran!). Gero, maitasuna amaitu zanean eta bikotea banandu zanean, mutilari dirutxoa egiteko aukera polita zala otu jakon, eta pentsau eta egin! Bideoa Kaliforniako produktora pornografiko bati saldu eutson. Bideoa sarean zabaldu zan eta Paris Hiltonek, haserretuta, webgunea salatu eban, epaitegietara eroan eta 25 miloi euroko diru mordotxoa eskatu bere ...

‘Cracker’ bat kartzelaratzen daben lehenengo biderra

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   sarean
Sortutako birus hau “troyano” familiakoa da: Troiako gudan legez, hangoan zaldia erabili bazan uriko harresiak pasau eta grekoek gudua irabazi egien, gaurko ordenadoreetan birusak “ateak” edegiten deutsoz asmatzaileari, beronek besteen informazioa ikusi, lortu, lapurtu edo borretako. Gotzon Plaza, informatikoa

Pablo Neruda euskeraz

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Kulturea
Horren ostean, 30eko hamarkadatik aurrera, Pablo Neruda konsul izan zan Indiako herrialde batzuetan, eta lan horrek Espainiara eroan eban gero, 1934 eta 1938 urteen bitartean. 1941ean Txilek Mexikon eukan ordezkaria izatera heldu zan, eta 1945ean senaduko kide izentau eben Txilen. 1948an, senaduan bertan, “Yo acuso” testua irakurri eta Justizia Epaitegiak Neruda atxilotzeko agindua emon eban. Ordutik aurrera, Neruda ostenduta bizi izan zan, eta garai horretan idatzi eban “Canto General”, bere libururik garrantzitsuena, autorearen berbetan. 1952an, atxilotzeko agindua bertan behera geratuta ...

Suaren Lurraldearen ganean eta barruan

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Euskaldunak munduan
Suaren Lurraldea Izen poetikoa da Suaren Lurraldea. Esaten dabe hemendik pasetan ziran barkuko marinelek su txikiak ikusten ebiezala, eta holan zan, izan be, bertan bizi ziranen suak ziran. Horregaitik ei dauka izen hori. Munduko alderdi eder honetara be europarrak etorri ziran, bertokoak "zibilizau" guran. Lehenengoak inglesak izan ziran, kristautasuna zabaltzeko asmotan. Gaixotasunak oparitzeaz gan, erropak emon eta jantzi eragin eutsien. Hemengo jentea ez egoan ohituta erropak eroaten, eta euriak erropak busti eta gero kendu barik ibilten ebiezan. Halanda ze, asko ...

Azkena Rock 2004 Jaialdia

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Musikea
Esandako moduan, jaialdia irailaren 10 eta 11n egingo da, bariku eta zapatuan. Egueneko kontzertua jaialdiaren atarikoa izango da, eta domekakoa Johnny Cashen omenez egingo dabe. Eguenekoan, The New York Dollsegaz batera, Five Horse Johnson eta The Last Vegas taldeek be joko dabe. Domekakoan, barriz, McGuinnegaz batera, The Screaming Cheetah Wheelis taldeko abeslaria dan Mike Farris be egongo da Azkena aretoan. The New York Dolls taldea bananduta egoan, baina The Smiths taldeko kantari izandakoak, Morrisey-k, berriro be batzera bultzatu ditu taldeko ...

Ustezko bateraezintasun batzuk

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Jan edanak
Teoria hori segidu ezkero, gure elikatzeko modu tradizionaleko errezeta asko ezingo geinkez erabili; dietetika “ofizialaren” eretxiz, ostera, dieta mediterraneoaren bereizgarri diran errezeta honeek oso onak dira osasunarentzako. Berbarako: - Armozutan ogia, galletak edo zerealez gan, laranja-zumoa hartzea. Goizean frutea hartzeak bitamina eta mineralak emoten deuskuz eta ganera, oso garrantzitsua da eguneko lehenengo jatorduan frutea jatea. - Arrozagaz ezingo geunke limoirik erabili eta hori sarritan egiten dan errezetea da, arrozari oso gustu ona emoten deutsolako. Gaur egun, oraindino ez da erakutsi bateraezinak diranik ...

Geletan hizkuntzen erabilerea, euskerearena batez be, indartzeko lorratzak (I)

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Euskerea berbagai
Bultzatu beharreko ikuspegi metodologikoari jagokonez, komunikazinoak izan behar dau irakaskuntza-ikaskuntzearen estrategia nagusia. Halanda be, komunikazino horrek baldintza batzuk bete beharko ditu hizkuntzearen eskuratzea eta erabilerea ahalbidetzeko: 1.- Komunikazino testuinguru aberatsa. Gela barruko edukin eta hartu-emonen inguru mugatutik harago joan behar da, hau da, bizitzako eremu guztietako esperientziak eskaini behar dira. 2.- Hizkuntzearen erabilera esanguratsua. Proposatutako ekintzen funtzionaltasuna, ikasleen behar eta interesei lotuta, hizkuntzearen egiazko tresna izaera eta ikasketa prozesuagaz koherentea dala asegurau behar dira. 3.- Kalidadeko interakzinoa. Irakasle-ikasleek alkarregaz eregitako ...

Kill Bill: Vol. 2

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Zinemea
"Kill Bill: Vol. 1" filmean hainbat eszenaren premina ez egoala ikusi bazenduen, sentsazino hori asko be agirikoa izango jatzue bigarren zati honetan. Ez da lehenengoaren baizen zoro eta bortitza, ez dauka aurrekoak adina indar. Ganera, larregi eta oreka barik erabili dira bape beharrezkoak ez diran alkarrizketa hantusteak eta ponpoxoak. "Kill Bill: Vol. 2" pelikulea ez da zine mueta bat omentzeko bitartekoa; Tarantinok proposamena aldatu eta erritmoari eusten ez deutson askoz be kontakizun lasaiagoa egin gura izan dau, pelikulea drama merke ...

Fahrenheit 9/11

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Zinemea
Oraingoan, Michael Moorek Estadu Batuetako botere gunei eragiten deutsen gai bati oratu deutso. "Fahrenheit 9/11" filmean George W. Bush presidentearen aukeraketa eztabaidagarria hartu dau kontakizunaren abiapuntutzat. Horrela, Texaseko erdipurdiko petrolio gizona izatetik Estadu Batuetako presidentea izaterainoko ibilbidea aztertzen dau, Osama Bin Laden familiaren eta beraren aitaren arteko hartu-emon ilunak agirian ipiniz. Era berean, 2001eko irailaren 11tik aurrera jazotakoa ikertzen da; horrela, argi eta garbi ikusten da Bush-en administrazinoak zelan erabili eban bere mesede politikorako Torre Bikien kontrako eraso lazgarria ...

Sudango gatazkea

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   txutxu-mutxuan
Oposizinoko talde bakarra dago? Ez, Darfurreko mendebaldeko lurraldean be oposizino handia dago, baina eremu honen kasuan 50.000 pertsona hil dira eta 200.000 inguruk alde egin behar izan dabe euren etxebizitzetatik, Chad-en babesteko. Hori guztiori Sudango armada ofizialak egindako sarraskiaren ondorioetariko bat izan da. Edozelan be, gobernuak dino Darfurreko matxinoak Hegoaldekoakaz dagozala hartu-emonetan. Iparraldeko politikari islamista garrantzitsu bat, Hassan al-Turavi, askatu egin dabe, bake akordioak bultzatzeko keinu modura. Al-Turavi orain dala urte bi atxilotu eben, hegoaldeko oposizinoagaz akordio bat ...

Nortasuna defendiduten

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   antxina-barri
1789ko urtea heldu zanean, aspaldiko partez Luis XVI Erregeak Versallesen ospatu behar ziran “Estadu Batzarrak” deitu ebazan. Euskaldunek lurralde eta estamentu bakotxeko ordezkariak aukeratu ebezen eta aldarrikapenak batu be, “kexa koadernoak” deitutakoetan. Kontua da, hurrengo hilabeteetan ospatutako batzarrek beste bide bat hartu ebiela, batez be gizarteko atalik apalenetako kideek erantzunkizuna hartuta Konstituzino barria egiteko asmoa agertu ebenean, Erregetzearen kontra eginez. Holan ba, Errepublikearen aurrean egoazan euskaldunak be. Hurrengo hilabeteetan gauzak arin joan ziran eta ez euskaldunen mesederako: gorago esan dodan ...

Sic transit gloria mundi edo amets teknologikoaren amaierea

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   eretxia
Estadu espainiarrean, berbarako, Telefonicaren eskutik sortutako Terra enpreseak Lycos amerikarra erosi eban. Ondorioa ezin argiagoa zan: Espainia Estadu Batuak dragoi ekonomikoari enpresak erosteko kapaz bazan, edozein mirari zan posible. Orain gitxi irakurri dogu barria: Terrak Lycos saldu dau. Bat baino gehiagok itaundu egingo deust zenbat irabazi dauan Terrak salmentan, normalean holako operazinoetan irabaziak izaten dira eta. Erantzuna irribarre bategaz dator. Salmenta prezioa erosketearen ehuneko bat baino ez da. Bai, ondo irakurri dozu: 2000. urtean Villalongaren eskutik 12.500 miloi dolarretan ...