BoDeGaRa

Bizkaie! 2004-09-24 00:00   Bertsolaritzea
ZAZPIAK BAT Doinua: Euskal Herritik aparte Bizkaitarrak gara izan, eta bertsozale gisan etorri gara Errioxara batasun peskisan. Orain ez ibili prisan eta entzun non gabizan, bakotxak beste danen kontuak ikasi dagizan. Arratian, ikusi lez, talde bat jatorku bidez, Gorbeiapeko aire freskoaz bertsotan eginez. Hauspo ederrak daukiez eta arduraz dabiltzez, Bilbora doan bertso-tranbiak ez dagien iges. Lea-Artibairi adi, zelaxeko erreka bi! Oiz inguruko errekartea bizi da kantari. Urak bidea badagi: bertsolariak ugari... Segi emoten urtenbidea datorren urari. Busturialdera goaz, Urdaibai gora ...

Quebec, herri bat

Bizkaie! 2004-09-17 00:00   Bertsolaritzea
EUSKALDUNA NAIZ… ETA HARRO NAGO ? Doinua: Baserrian jaio nintzan Ez nintzen euskaldun jaio bola zahar honetara baina ordutik hizkuntza beti izan dut euskara. Inguru erdaldun hutsa sarri izan arren traba, “Euskalduna naiz” jadanik esan dut lau haizetara. Euskaldun izatearen ondorio gisa, hara: Berez zaila baldin bada (zailegia beharbada) euskaldun lez azaltzea bertakoen begitara Euskal Herritik kanpora oraindik zailagoa da Aireportuan izan zen lehendabiziko hazaňa lehenengo galbahe gisa hango aduanazaina: « Votre passeport » eskatu dit (ez da galdera liraina, nahigabe iruditu zait ...

Aste Nagusia

Bizkaie! 2004-09-10 00:00   Bertsolaritzea
Arriagan jendetza kopuru eskerga, txanpain eta sagardo hainbat erreserba. Lehenen pregoilariak egiten dau berba, txupinaren soinua entzutea zer da? orduan hasten dala aste bete juerga. Lehenengo Mari Jaia kaleetan agertu, gero zezen suzkoa egon leike gertu. Musika kontzertuak be ezin baztertu, programari begira aukerak aztertu, hemen inor be ezin leiteke aspertu. Ze ona txosnetako anbiente alaia: bazkari herrikoien berbeta lasaia, ekintza guztietan parte hartze garaia... Honek danak pizten dau, lehen bagendun nahia, hau beti izan daitela herriaren jaia! Nahiz ta ...

Begirale baten bitakora kaiera

Bizkaie! 2004-09-03 00:00   Bertsolaritzea
Doinua: Andre txarraren bentajak Guzur handirik ez baldin badot nabarmentzen bertsoetan barri barri bat ekarri gura neuke oraingo honetan: Ia hiru aste pasatu dodaz bertso udalekuetan eta jenteak ez daki ondo zer dan hangoa benetan! Esandako lez hiru bat aste pasau dodaz Elgoibarren; bueno, ez dakit, ha baserri ha bertako mapak dakarren: mendi punta bat aldapan behera jaisten genduna pozarren, baina hanka bat emongo neuke barriz ez igotzearren. Zenbat izerdi bota behar dan begiraleen lanean, batez be ume zantar talde ...

Le Tour de France

Bizkaie! 2004-08-27 00:00   Bertsolaritzea
Doinua: Espainian behera Tourrera joan ziran intentzino finez, podium-a hartzeko ametsak eginez. Baina zorteak ez dau lagundu, tamalez; herrira bueltau dira sinistu ezinez, Espainiako futbol jokalariak lez. Mayo udabarrian hasi zan ederto, ez eban asko behar dana irabazteko. Nahiz ta erorikoa izan dan tarteko, batzuk esaten dabe dana ez sinisteko, ondoegi hasi zala ondo amiatzeko. Haimarren belaunaren kontua bai pena! Hori be batek jakin zeren ondorena. Bidean emon eutsan hainbeste problema, atsedena hartzea zan egokiena, une haretan egin eikean onena ...

Arenalean BalendinEKIN

Bizkaie! 2004-08-20 00:00   Bertsolaritzea
Gu:- Hiru urte luzeak hiru urte labur egin zenigunetik betiko agur. Urretxindorren kume aritzaren ezkur Euskaldun abertzale zuzenaren ikur. Itxaso eta lur leize eta gailur beti herritik hur iraultzaile zihur zergatik ezin zara gugana bihur. Balendin:- Bere zeregina du bakoitzak munduan tokatzen den inguru eta orduan. Jokatu benetako gizon ereduan, damua alperrik da gero, beranduan. Guk egin genduan ahal gendun moduan heriotzak duan eraman ninduan baina espirituz naiz zure onduan. G:- KORRIKAn izan gara bi aldiz gerora ikusi nahi zindugun ...

Arratiako gazteak arratieraz bertsotan?

Bizkaie! 2004-08-13 00:00   Bertsolaritzea
Gaia: Bikote gaztea zarie. Zuk, Manex, atzerriko ume bat adoptau gura dozu. Zu, Iñaki, ez zagoz adopzino horren alde. Doinua: Balentin Berriotxoa Manex Sagarna Aspaldidanik noraezean biok gendun maitasuna, narru kontuen beti zabiz hor ta hau da gure jarduna. Oin seme barik nahiz egon garen, nik dinotsut, bai laguna, kanpoko batek ekarrikosku bion zoriontasuna. Iñaki Iturriotz Kanpoko batek osatu leike gure egoera bortitza eta umeaz alaitu gura dozu zuk gure bizitza. Adopzinoa baietz dinozu, nik ezetzean dot giltza, mutiko hori ...

Neure maisu ohiari, bertso barriak ekarri

Bizkaie! 2004-08-06 00:00   Bertsolaritzea
Neure buru honeri eragingo dautsat txikitako kontuak harturik aintzat inportantzia dauko detaile bakotxak eskolako sasoiak ez baitira hutsak nik ez dodaz ontzat orduko langintzak egon nintzen behintzat ikusita baltzak “mustro” bat geunkalako irakasletzat. Bera zelangoa zan eginik gomuta emoten eban hartza edo mamuta soina ondo betea burua hustuta gizaseme mardoa alperrik galduta bera sarjentu ta danok errekluta bati mehatxuka mekauenlaputa tirano batena zan bere konduta Irakatsi nahi euskun Inglesen hizkuntza Metodoa zan baina “boxeo” hutsa belarritik eutsita tiratu goruntza zartakoz ...

Bertso udalekuak

Bizkaie! 2004-07-30 00:00   Bertsolaritzea
Begiraleak eta honeen formazinoa Bertso udalekuen helburua ume eta gazteei bertsolaritzearen inguruan aisialdiko topaguneak eskaintzea da, bertsolaritzaz gozetea, bertsozaletzea, talde giroan murgilduta bertso-eskolea eta herrialde desbardinetako gaztetxuak hartu-emonetan imintea...; bertso udalekuetako egitarauan danetarik daukie ume eta gazteek. Bertso-jolasetatik hasi (aurteon bertso tribial erraldoia be ezagutuko dabe), antzerkiak preparau, hondartzan bainua hartu, bertsolari ezagunei bisita egin, eta zelan ez, bertsolarien bisita jaso, afalosteko gaubelak animetako. Aubixa baserriko egonaldietan ekintza edegiak antolatu dira Elgoibarko udalaren laguntzinoagaz, eta udalekuan bertan ez dagozan gazteek ...

Gatikako Bernarda

Bizkaie! 2004-07-23 00:00   Bertsolaritzea
Jarraian ikus daitekezan bertsoek ez dabe azalpenik behar; hartu eta dzanga barrura! GATIKAKO BERNARDA 1 Munduko gauzak zelan igaroten diren esateko asmue hartu dot lehenbailehen; behar eztiren gauzak agertutearren Pedro Iturburuko berbaz dago hemen. 2 Ezkontzeko asmue hartute egon naz Don Pedro abadean arrebatxuegaz; eurek etorri ziran errekaduegaz buztertuko baginan biok alkarregaz. 3 Beti neukan esaten neba abadea: «zure begira dago Bernarda gurea, berak gure dabena da labradorea, gustetan jaku zeure propiedadea.» 4 Baina ezteuste itxi gure izan bakean eurekana ...

Bertsolaritzearen curriculuma

Bizkaie! 2004-07-16 00:00   Bertsolaritzea
Lau ardatzetan oinarritutako curriculuma Bertsolaritzearen curriculuma idazteko Jon Sarasuak “Bat-bateko bertsolaritza” liburuan arlo honen didaktikeari buruz idatzitako gogoeta hartu dabe oinarri legez, eta lau ardatzetan banatu dabez curriculumaren edukiak: hizkuntzea, musikea, trebetasun sozial eta personalak eta kultur ondarea. Lau ardatzek ikasketa prozesuan bertsolaritzearen irakaskuntzak arlo horreetan egin leikezan ekarpenak jasoten dauz, eta apustua garbia da: euskal kulturearen ondare honek heziketa prozesuan askotariko gaitasunak ekarri leikiozala lehen hezkuntzan ari dan ikasleari. Curriculumaren iturri honeek zehazterakoan kontuan hartu dira arlo biren curriculum ...

Bertsotzaindia III

Bizkaie! 2004-07-09 00:00   Bertsolaritzea
Bertsotan, ahal dala, gauzak behin esan behar dira, ondo ala txarto. Ondo esaten danean, ez da arazorik egoten, baina txarto esaten danean, askotan bertsolariak berak be aurpegian adierazoten dau bere akatsa. Emon daigun inork botatako bertsoaren lehen zatiak holan dakarrela: Bizkaie behingoz noiz barrituko pasetan jaku astea, komeni baita maite doguna sarriago ikustea, Hona arte, bertsolariak EGA gainditzeko moduko bertsoa bota dau, eta jente ez hain euskaldun barriak be, mikrofono atzekoa euskaldun petoa dala pentsauko dau. Ostera, pentsau daigun orain ...

Euskal Herriko Eskolarteko Bertsolari Txapelketa '04

Bizkaie! 2004-07-09 00:00   Bertsolaritzea
Bestela, Euskal Herri osoko 20 bertsolarik hartu dabe parte Euskal Herriko txapelketa honetan. Aurten, barritasun moduan, bertsolariek bidaia bat jasoko dabe opari legez; txikiak Euskal Herriko lekuren batera joango dira asteburu pasa, eta handiak Parisera joango dira aste beterako. Zorionak! Xabier Paia

Bizkaierea badabil txapelketan

Bizkaie! 2004-07-02 00:00   Bertsolaritzea
Gaia: “Zuek biok ama-semeak zarie. Zu, Urtzi, semea zara. Zuen ama Oihanak, etxeko beharrakaz kokoteraino, greba egitea erabagi dau. Gaur da bere lehenengo greba eguna.” Urtzi Egin beharko dogu orain berriketan, ama ikusten zaitut aspaldi penetan, lasai hasi geintekez hementxe berbetan: bale arropa lohiak itxizuz hor bertan, baina noz bazkaltzen da gure etxe honetan? Oihana Benetan zabiz pozik txistuka kantuan, baina ibili zaitez zu orain tentuan eta fijatu amak dauen talentuan, gaur gu hasiko gara bazkari kontuan, zuek prestatu eta ...

Bizkaiko Eskolarteko Bertsolari Txapelketa ‘04

Bizkaie! 2004-06-25 00:00   Bertsolaritzea
Gidabaimenik bako bertsolari nagusienen kategorian Josu Martinez (txapeldun), Jon Agirre (txapeldunorde), Manex Sagarna eta Olatz Ibarluzea lehiatu ziran. Josu Martinez bilbotar bertsolariak bigarren faseko bakarkako lanean eskuratu eban txapela, Jon Agirregaz ia alderik be egon ez zan arren. Gaia hau zan: “Josu, orain gitxi Ibilaldia izan da eta zuk hainbat gazte ikusi dozuz bertan; asko eta asko gaztelaniaz berbetan”. Bere azken bi puntuek halako zer edo zer esan eben: “Gure herria eta hizkuntza babestu beharra dago, gurean hitzak balio baitu ...

Zazpi eskualde zazpi txapeldun

Bizkaie! 2004-06-18 00:00   Bertsolaritzea
Bizkaiko txapelketara begira Daborduko badakigu zein zazpi bertsolarik kantauko daben Bizkaiko Txapelketako kanporaketetan. Honeeri izena emoten daben 2002 aurreko txapelketetako finalistak batuko jakez (2002ko finalistak finalaurretara sailkatuta dagoz zuzenean), eta Eskualdeetako Txapelketetatik puntuazinoaren arabera sailkatutakoak, hogeita hamarreko zerrendea osotu arte. Antolatzaileek izen emotea zabalduko dabe hurrengo hilabeteetan eta orduan jakingo dogu zehatz nortzuk kantauko daben Bizkaiko Txapelketan. Guk Eskualdeetako Txapelketan 200 puntutik gora lortu dabenen zerrendea dakartsuegu, honeek dira eta sailkatzeko aukerea euki lekienak (bat baino gehiago kanpoan geldituko da ...

Bertsotzaindia (II)

Bizkaie! 2004-06-11 00:00   Bertsolaritzea
Eta zuzentasuna jaio zan... Zuzentasuna, beraz, azken aldiko moda barri bateko fenomenoa baino ez da, holan ikusita. Ganera, arazo asko ekarri dauz bere etorrereak: ontasuna eta zuzentasuna banandu behar izan dira, zuzentasunak ez dau esparru komunikatibo danetako egokitasuna bermatzerik lortu oraindino, bertsoa osotzeko estrategia batzuk bertan behera itxi dauz... Edozelan be, zuzentasunak inon presentziarik badauka, leku hori duda barik txapelketea dogu. Bertsolari txapelketa danetako epailetza erispideak kontuan hartuta, holako laburpen bat urtengo jakun zuzentasunari buruzko atalaren ganean: “...jentaurreko hizkera-maila erabili ...

Bertsotzaindia (I eta erdi)

Bizkaie! 2004-06-04 00:00   Bertsolaritzea
Gaurko bertsolariak behar leuke nonnahi euskera on, zuzen ta egokirako gai. Baina egia balitz astelehen danak jai! Jolas dalako edo ez dalako langai, beti ez da asmatzen inoz ahaztu be bai. Bertsoaren soloan “hau da hau endredo”, nork ez dau gura izan “txapelen bezero”. “Bela konpontzerikan” ez daigun espero; ikusiko da “bihar, etzi ala gero”, lizentzia larregi darabilgun edo. Gero arau barritan egin behar arraun, euskerak berak dauka horrenbeste itaun; Bazkaltzaindi... parkatu, Euskaltzaindiko jaun: Bizirik nago baina, ai, belaunez belaun ...

Bertsotzaindia (I)

Bizkaie! 2004-05-28 00:00   Bertsolaritzea
Polita emoten badau be, azken paragrafoa egia izatea gura izango leuken jentearen zoritxarrerako, bertsolariak Euskal Herriko edozein bazterretan entzuten dan euskerearen lekuko dira. Euskera horrek bete behar dauan baldintza bakarra erabilia izatea da, hau da: bardin dau euskera ona, zuzena, ofiziala, arautua zein batua izatea. Euskal Herriko gizarteko talde batek be ez badau erabilten, nekez urtengo dau holako berbarik bertsolariaren ahotik. Bertsolaritzearen helburu nagusia komunikazinoa da, bertsolariaren eta bertsozalearen arteko sormena ahalik eta onena izatea. Bertsolariak funtzino apelatiboa erabilten dau ...

Lazkao Txiki handiagaz

Bizkaie! 2004-05-21 00:00   Bertsolaritzea
San Antontxuak laster ailegauko eta, Bataklan txokoan batu ziran bertsolari eta bertsozale mungiarrak (baita inguruko herri eta auzoetakoak be). Roberto eta Keparen trikitixearen doinuagaz alaitu zan giroa, alaitzeko gehiegirik behar izan ez eban arren. Jon Lopategigaz batera, Gregorio Larrañaga be tartean izan ziran. Azken hau nor izango ete dan galdezka egongo zarie zeuon buruei, baina ‘Mañukorta’ esanda laster etorriko jatzue burura bekainak inork baino hobeto mobitzen dauazan bertsolari atsegina. Eta atseginetan atseginena be han egoan: Lazkao Txiki. Afari galanta jan ...