Modearen menpe

Bizkaie! 2005-10-14 00:00   Antxinakoak Geurera
Erromatarrak eta Bisigotuak Euskal Herrian zehar ibili ziraneko kontakizunetan zera esaten jaku jaka eta jantzien ganean: orkatiletan larruzko kordoiak erabilita batzen ebiezan prakak euskaldunek. Oinak babesteko auntzaren larruagaz egindako sandaliak erabilten ebezen. Azkenik, ganetik ardiaren laneaz egindako mantea edo kapatxua erabilten eben. Erdi Aroko sasoi honetan erabilten ziran kapatxu honeek, mendeak aurrera joan ahala ‘kapusaia’ legez ezagutzen ziranak. Kapusaia, normalean, artzainek erabilitako kapa edo pontxo antzekoa zan. Zulo bakarra eukan aurrealdean burua sartzeko eta ardien larruagaz egindakoa zan. Euriaren kontrako ...

Bilboko Kontsuladua

Bizkaie! 2005-10-07 00:00   Antxinakoak Geurera
XVI. mendea izan zan onena Bilboko Kontsuladuarentzat. Urte horreetan itxasontziz egindako merkatal tratuak ugaldu egin ziran eta honek etekin handiak ekarri ebazan Bilbo eta Bilbotarrentzako zein Bizkaia guztirako. Espainiako Erregeek egindako gerrateak be ezin izan ebezan tratu eta onura guzti horreek oztopatu. XVII. mendean, Kontsuladuaren lanak beherakadatxua izan eban baina XVIII. mendeak haize hobeak ekarri ebazan. Erakundeak berak be, Bilbon San Anton eleizaren alboan eukan lursail batean berreregi eban egoitzea. Eraikinean, ganera, Bilboko udaletxeak be jarri eban egoitza barria. Beraz ...

Bilboko Kontsuladua

Bizkaie! 2005-09-30 00:00   Antxinakoak Geurera
XVI. mendea izan zan onena Bilboko Kontsuladuarentzat. Urte horreetan itxas ontziz egindako merkatal tratuak ugaldu egin ziran eta honek etekin haundiak ekarri ebazan Bilbo eta Bilbotarrentzako zein Bizkaia guztirako. Espainiako Erregeek egindako gerrateak be ezin izan ebezan tratu eta onura guzti horreek ostopau. XVII. mendean, Kontsuladuaren lanak beherakadatxua izan eban baina XVIII. mendeak haize hobeak ekarri ebazan. Erakundeak berak be, Bilbon San Anton elizaren alboan eukan lursail batean berreraiki eban egoitza. Eraikinean, ganera, Bilboko udaletxeak be jarri eban egoitza barria ...

Banketxe baten porrota

Bizkaie! 2005-09-23 00:00   Antxinakoak Geurera
Azkenean, holan konpondu zan Credito de la Unión Minera Banketxearen porrota. Hortik aurrera, Aldundiek itun barria negoziau behar izan eben Madrilen eta eztabaidatu zan egoeratan ezatabaidatuta, Itun barri hau ez zan bape ona izan euskaldunontzat, batzar horretan eta eztabaidetan parte garrantzia izan eban Horacio Etxebarrieta enpresarioak hilebete batzuk geroago onartu eban moduan. Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria

Banketxe baten porrota

Bizkaie! 2005-09-16 00:00   Antxinakoak Geurera
Azkenean, holan konpondu zan Credito de la Unión Minera Banketxearen porrota. Hortik aurrera, Aldundiek itun barria negoziau behar izan eben Madrilen eta eztabaidatu zan egoeratan ezatabaidatuta, Itun barri hau ez zan bape ona izan euskaldunontzat, batzar horretan eta eztabaidetan parte garrantzia izan eban Horacio Etxebarrieta enpresarioak hilebete batzuk geroago onartu eban moduan. Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria

’Euzko’ bonbea

Bizkaie! 2005-09-09 00:00   Antxinakoak Geurera
Laborategian asmautako gauzen artean bonba bat egoan, ‘Euzko’ izenez bataiatu ebena. 1936ko irailaren 27an itzelezko bonbardeaketa jasan eban Bilbok. Bostehun bonba-suegile bota ebezan Bizkaiko uriburuan. Horreetatik 127 geratu ziran eztanda egin barik eta Delicadok zuzentzen eban laborategira eroan ebezan. Bertan, aztertu eta eztanda ez egiteko izandako arazoak ikusi ziran. Ikusitakoa aztertu eta gero aldaketa batzuk egitea pentsau eben euskaldunek. Egindako aldaketakaz urrian bonba barriak egin eta probak hasi ziran, zelako eragina euken ikusteko asmoz. ‘Euzko’ bonbea be suegilea zan eta ...

’Euzko’ bonbea

Bizkaie! 2005-09-02 00:00   Antxinakoak Geurera
Laborategian asmautako gauzen artean bonba bat egoan, ‘Euzko’ izenez bataiatu ebena. 1936ko irailaren 27an itzelezko bonbardeaketa jasan eban Bilbok. Bostehun bonba-suegile bota ziran Bizkaiko uriburura. Horretatik 127 geratu ziran eztanda egin barik eta Delicadok zuzentzen eban laborategira eroan ebezan. Bertan, aztertu eta eztanda ez egiteko izandako arazoak ikusi ziran. Ikusitakoa aztertu eta gero aldaketa batzuk egitea pentsau eben euskaldunek. Egindako aldaketekaz urrian bonba barriak egin eta probak hasi ziran, zelako eragina euken ikusteko asmoz. ‘Euzko’ bonbea be suegilea zan eta ...

Inpernuko sua

Bizkaie! 2005-08-26 00:00   Antxinakoak Geurera
Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria

Inpernuko sua

Bizkaie! 2005-08-19 00:00   Antxinakoak Geurera
Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria

Arrats beran, bide barrijen maitale kutuna

Bizkaie! 2005-08-12 00:00   Antxinakoak Geurera
Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria

Arrats beran, bide barrijen maitale kutuna

Bizkaie! 2005-08-05 00:00   Antxinakoak Geurera
Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria

Urre gorrizko txokolatea

Bizkaie! 2005-07-29 00:00   Antxinakoak Geurera
Konpainia honen jatorria eta sorrerea ezagutzeko, lehenengo eta behin sasoiko egoerea ezagutzea komeni da: XVIII. mendean oraindino Espainiako Erreinua Ameriketako hainbat lurraldeen jaube zan. Baina lurralde horrekaz izan beharreko merkataritza eta hartu-emon komerzialak beherantz etorrita egozan. Bai holandarrak zein britainiarrak, erabat hartuta euken Ameriketako lurraldeakaz merkataritzako tratuak adosteko ohiturea, izan be, lurralde horreek baldintza hobeak eskaintzen ebezan. Egoerea ikusita, Espainiako Erregeak zeozer egin beharra egoala pentsau eban eta aukerea José Patiñori emon eutson (Itxasoko arduraduna Espainiako Gobernuan). Estaduak merkataritzea zuzenean ...

Urre gorrizko txokolatea

Bizkaie! 2005-07-22 00:00   Antxinakoak Geurera
Konpainia honen jatorria eta sorrerea ezagutzeko, lehenengo eta behin sasoiko egoerea ezagutzea komeni da: XVIII. mendean oraindino Espainiako Erreinua Ameriketako hainbat lurraldeen jaube zan. Baina lurralde horrekaz izan beharreko merkataritza eta hartu-emon komerzialak beherantz etorrita egozan. Bai holandarrak zein britainiarrak, erabat hartuta euken Ameriketako lurraldeakaz merkataritzako tratuak adosteko ohiturea, izan be, lurralde horreek baldintza hobeak eskaintzen ebezan. Egoerea ikusita, Espainiako Erregeak zeozer egin beharra egoala pentsau eban eta aukerea José Patiñori emon eutson (Itxasoko arduraduna Espainiako Gobernuan). Estaduak merkataritzea zuzenean ...

Barriro etxean

Bizkaie! 2005-07-15 00:00   Antxinakoak Geurera
Monumentuaren aldeko ekintzak Bilbo eta Bizkaia osoa egozan erabagiaren zain eta hau ezagutzera emon zanean, berehala hasi ziran erabagiaren aldekoen jaiak eta kontrakoen protesta eta ahaleginak. Esaterako, Magisteritza eta Merkataritza Eskolako eta Institutuko ikasleek grebea antolatu eben. Alde Zaharreko dendek ateak zarratu ebezan 12etatik arratsaldeko 3etara. EAJk mitina eta manifestazinoa be antolatu ebazan, nahiz eta gero bertan behera geratu Gobernadoreak holan aginduta. Ekintza horreen guztien artean ikusmin eta ondorio gehien ekarri ebana 60 emakumek egindakoa izan zan. Honeek, monumentuaren aurrean ...

Barriro etxean

Bizkaie! 2005-07-08 00:00   Antxinakoak Geurera
Monumentuaren aldeko ekintzak Bilbo eta Bizkaia osoa egozan erabagiaren zain eta hau ezagutzera emon zanean, berehala hasi ziran erabagiaren aldekoen jaiak eta kontrakoen protesta eta ahaleginak. Esaterako, Magisteritza eta Merkataritza Eskolako eta Institutuko ikasleek grebea antolatu eben. Alde Zaharreko dendek ateak zarratu ebezan 12etatik arratsaldeko 3etara. EAJk mitina eta manifestazinoa be antolatu ebazan, nahiz eta gero bertan behera geratu Gobernadoreak holan aginduta. Ekintza horreen guztien artean ikusmin eta ondorio gehien ekarri ebana 60 emakumek egindakoa izan zan. Honeek, monumentuaren aurrean ...

Arrantzaleen sindikatua

Bizkaie! 2005-07-01 00:00   Antxinakoak Geurera
Domeka haretan, euskal kostaldeko ia herri guztietako arrantzaleak hurreratu ziran Ondarrura: Pasaia, Irun, Motriku, Lekeitio, Santurtzi... Eurez ganera, barruko herrietako (Lemoa, Bergara, Alonsotegi...) ordezkariak be joan ziran Bizkaiko kostaldeko herrira, arrantzaleei euren alkartasuna erakusteko asmoz. Eguna hasteko, eta sasoian ohiturea zanez, mezatara joan ziran ordezkari guztiak. Mezan Policarpo Larrañagak abadeak, ELA sindikatuaren sortzaileetariko batek egin eban berba, Eleiza Katolikoak orduan bultzatzen eban Giza Irakasbidearen ezaugarri nagusien azalpenak emonez. Meza ostean, frontoira joan ziran, Eibarko dantzari txikien erakustaldia ikusteko. Dantza erakustaldiaren ...

Arrantzaleen sindikatua

Bizkaie! 2005-06-24 00:00   Antxinakoak Geurera
Domeka haretan, euskal kostaldeko ia herri guztietako arrantzaleak hurreratu ziran Ondarrura: Pasaia, Irun, Motriku, Lekeitio, Santurtzi... Eurez ganera, barruko herrietako (Lemoa, Bergara, Alonsotegi...) ordezkariak be joan ziran Bizkaiko kostaldeko herrira, arrantzaleei euren alkartasuna erakusteko asmoz. Eguna hasteko, eta sasoian ohiturea zanez, mezatara joan ziran ordezkari guztiak. Mezan Policarpo Larrañagak abadeak, ELA sindikatuaren sortzaileetariko batek egin eban berba, Eleiza Katolikoak orduan bultzatzen eban Giza Irakasbidearen ezaugarri nagusien azalpenak emonez. Meza ostean, frontoira joan ziran, Eibarko dantzari txikien erakustaldia ikusteko. Dantza erakustaldiaren ...

Simon Bolibar ‘Askatzailea’

Bizkaie! 2005-06-17 00:00   Antxinakoak Geurera
Lehenengo urteak Simon Bolibarren arbasoen harian, 1587an Simon Bolibar, Bolibarreko Burdinolaren jaubea Ameriketara doala ikusten dogu liburuetan. Mendeak igaro eta bere oinordekoakandik, Caracasen jaio zan 1783ko garagarrilaren 24an Venezuelako uriburuan, Caracasen, Simon Bolibar ‘Askatzailea’. Umetako urteak pozik igaro baebazan be, zoriontsu ibilteko boladea laster amaitu zan; zortzi urte eukazala gurasoak hil jakozan eta Simon txikia osaba-izekoekaz geratu zan. Dana dala, diru arazorik ez egoan Bolibartarrak lursail handien jaube ziralako. Gazte zala Ameriketatik Europara etorri zan, hain zuzen be Bilbora, arbasoen ...

Simon Bolibar ‘Askatzailea’

Bizkaie! 2005-06-10 00:00   Antxinakoak Geurera
Lehenengo urteak Simon Bolibarren arbasoen harian, 1587an Simon Bolibar, Bolibarreko Burdinolaren jaubea Ameriketara doala ikusten dogu liburuetan. Mendeak igaro eta bere oinordekoakandik, Caracasen jaio zan 1783ko garagarrilaren 24an Venezuelako uriburuan, Caracasen, Simon Bolibar ‘Askatzailea’. Umetako urteak pozik igaro baebazan be, zoriontsu ibilteko boladea laster amaitu zan; zortzi urte eukazala gurasoak hil jakozan eta Simon txikia osaba-izekoekaz geratu zan. Dana dala, diru arazorik ez egoan Bolibartarrak lursail handien jaube ziralako. Gazte zala Ameriketatik Europara etorri zan, hain zuzen be Bilbora, arbasoen ...

Euskaldunak munduaren tontorrean

Bizkaie! 2005-06-03 00:00   Antxinakoak Geurera
Asier Madarieta, Abertzaletasunaren Museoko teknikaria